Soyaçekim Nedir, Kalıtım mı Çevre mi ?

Yazar: - Kategori:
Yayın Tarihi: - 06:48

 

 

Soyaçekim Nedir

Kalıtım ya da Soya çekim (irsiyet) çevre etkisiyle köklü olarak değişmeyen özelliklerinin anne ve babanın kromozomları ile bir kuşaktan ötekine geçmesi olup insanın tüm yaşamına biçim veren önemli bir etkendir.

İnsanların geleceğini iyi ya da kötü şansını onların doğumundan yıllar Hatta akşamlar önce bilirler Doğuştan olan ya da sonradan ortaya çıkan gelişme eksikliklerinin bedensel ve ruhsal bozukluk ve sakatlıkların hastalıklarının alışkanlıkların tutku ve tutsaklık ölüm nedenleri arasında kalıtımın önemli bir yeri vardır.

 

Toplumumuzda söylenegelen birçok deyim ve atasözü de kalıtımın insan yaşamında oynadığı rolün önemini belirtmiştir ; kanı bozuk, Cins cinsine çeker, anasına bak kızını al, kenarına bak bezini al, arpa eken buğday biçmez, atanın sanatı oğula mirastır, soydur çeker boktur kokar gibi…..

 

 

Kalıtım mı Çevre mi

 

Kişilik yapısında ve gelişmesinde kalıtımın mı yoksa çevrenin mi daha etkili rol oynadığı eskiden beri tartışılan gelen bir konudur, kalıtımın ve çevrenin kişilik yapısına etkisi hayvan deneyleri ve tek yumurta ikizleri üzerinde yapılan araştırmalarla ortaya konmuştur.

 

Bilindiği gibi tek yumurta ikizleri tek bir yumurtanın bir sperm tarafından döllenmesi ile olur. Döllenmiş yumurta ikiye ayrılıp büyüyerek ikiz çocuk oluşturur. Bu durumda ikiz kardeşler aynı kromozom ve genleri taşımakta, cinsiyet beden yapısı ve ruhsal durumları açısından birbirlerine benzemektedirler. Tek yumurta ikizleri gelişip büyüdükçe kişilik özellikleri açısından da birbirlerine benzerlik gösterirler. Bu nedenle tek yumurta ikizlerinin gençlik çağında ve daha sonraki yaşam dönemlerinde kişilik yapıları farklı olursa bunun çevre etkisiyle ortaya çıktığı söylenebilir.

 

 

Araştırmalar aynı çevre içinde gelişen Kardeşler ya da çift yumurta ikizleri arasındaki kişilik benzerliğini oranla, tek yumurta ikizlerinin çok daha büyük kişilik benzerliği gösterdiklerini ortaya koymuştur. Bu bulgulara dayanarak kişilik gelişmesinde kalıtımın daha etkili rol oynadığını benimseyen görüşleri  olmuştur. Ancak kişilik yapısında ve gelişmesinde çevirin daha etkili olduğunu görüşünü benimseyenlerse tek yumurta ikizlerinde doğuştan beri aynı çevrenin aynı biçimde davrandığını ileri sürerek kişilik benzerliğinin buradan kaynaklandığını savunmuşlardır.

 

Öte yandan bu görüşe karşı olan araştırmacılar ve olaylarda vardır. Doğuştan beri çeşitli nedenlerle birbirinden ayrı çevrelerde yetişen tek yumurta ikizlerinde ki kişilik benzerliğinin aynı çevrede birlikte büyüyen kardeşler arasındaki benzerliklerden çok daha fazla olduğu ortaya konularak kişilik gelişmesinde kalıtımın çevreye oranla daha etkili olduğu öne sürülmüştür.

 

Bu konuda önemli bir araştırma yapan Shields, durduktan sonra ayrı çevrelerde yetişen çok sayıda tek yumurta ikizinin çeşitli psikometrik yöntemlerle zeka ve kişilik yapısı açısından inceleyerek bulduğu benzerliklerin aynı çevrede bir arada büyüyen kardeşler ve çift yumurta ikizlerinden çok daha fazla olduğunu görmüştürtür.

 

Hayvanlar üzerinde yapılan deneysel araştırmalarda davranışların öğrenilmesi, yenilenmesi, pekiştirilmesi, hatırlanması açısından kalıtımın etkili bir rol oynadığını ortaya koymuştur.

 

O halde kalıtımla gelen gizli güçler kişilik yapısında ve gelişmesinde önemli bir rol oynar ve kişiliğin temel katmanlarından birisini oluşturur.

 

Kalıtımla kuşaktan kuşağa aktarılan, kişilik yapısı ve davranışın kendisi olmayıp üst yapıların üzerinde gelişip oluşacağı Merkezi sinir sistemidir. Bu sistem insanın içinde yaşadığı çevreyle durmaksızın sürüp giden etkileşimleri sonucunda ortaya çıkan davranışın niteliğini ve niceliğini saptar. Bu davranışların yenilenmesi, pekişmesi, birikimi, kişilik yapısını oluşturur başka bir deyişle üstünde kişiliğin oluştuğu, insanın doğuştan getirdiği temel yapı kalıtımla geçer. Kişilik Bu temel yapı ile çevrenin sürekli etkileşimi sonucu oluşur.

Kaynakca:Pr.Dr.Özcan Köknel -Kaygıdan Mutluluğa Kişilik

 

 

Etiketler:, , , , , , , , ,

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir